maritieme kalender

Welkom bij de maritieme kalender van Het Scheepvaartmuseum. Zoek op datum of jaar en ontdek wat er door de eeuwen heen op en rond zee gebeurde.

 
 
 
 
 

maritieme gebeurtenis - 20 september

 

2005

Het containerschip ms. 'Forwardet' uit Koeweit van rederij United Arabian Shipping Company, op weg van Londen naar Antwerpen en geladen met 1.900 containers (147 daarvan zijn gevuld met gevaarlijke stoffen), loopt bij rustig weer vast op de Plaat van Ossenisse op de Westerschelde. De kapitein van het schip weigert in eerste instantie hulp van de twaalf uitgerukte sleepboten van Multraship uit Terneuzen en van de Unie van Reddings- en Sleepdienst (Union) uit Antwerpen. In de romp zitten scheuren en het schip staat op breken. Sommige stoffen aan boord zijn explosief indien deze in contact met water komen. De bemanning van het schip wordt daarom van boord gehaald. Het schip kan later toch weer worden losgetrokken en naar de Sloehaven bij Vlissingen worden gebracht voor lossing van de lading.

Bron: www.pzc.nl

 

2004

Havenarbeiders gaan in staking in de Rotterdamse haven als onderdeel van een massale betoging in Rotterdam van de vakbonden FNV en CNV tegen het kabinet Balkenende. Bij het grootste containeroverslagbedrijf van de Rotterdamse haven ECT wordt door het personeel sinds middernacht niet meer gewerkt. De havenwerkers leggen niet alleen de haven van Rotterdam plat maar ook die van Hoek van Holland. De veerdienst van Hoek van Holland naar Harwich kan wel gewoon doorgang vinden.

Bron: 'RD' 20-09-2004

 

2003

Officiële opening van het 'Nautisch Kwartier' op de noordelijke IJ-oever, gelegen op het voormalige terrein van de NDSM, door de voorzitter van het stadsdeelraad-college Amsterdam Noord. Afgemeerd liggen hier onder andere een oude Russische onderzeeboot, een lichtschip, de Duitse coaster 'Marietta' (1950) en het zeilcharterschip 'De Galant'. Ook het voormalige opleidingsschip 'Pollux' zal in het 'Nautisch Kwartier' een ligplaats krijgen.

Bron: A.J. Boes: 'Initiatieven in Amsterdam Noord en Zaandam' in: 'DBW' jrg. 59 nr. 2 (2004)

 

2002

Opening van het nieuwe Zeeuws maritiem 'muZEEum' te Vlissingen door de Bevelhebber der Zeestrijdkrachten, vice-admiraal C. van Duyvendijk. Het nieuwe muZEEum is o.m. gehuisvest in het gerestaureerde Lampsinshuis uit 1641. Dit voormalige stadspaleisje werd gebouwd door Cornelis Lampsins, een der rijkste reders uit de Republiek. In het Vlissingse muZEEum bevindt zich de vaste presentatie van de Zeeuwse maritieme geschiedenis in vier thema's : Water, Werk, Glorie en Avontuur.

Bron: 'Marinenieuws' jrg. 32 nr. 498 (oktober 2002)

 

2001

Tewaterlating (opdrijven) van de tanker ms. 'Asprella' voor Pritchard Gordon (met een 3 jarig charter bij Shell) bij Frisian Shipyard 'Welgelegen' in Harlingen. Het schip was als 'Casco nr. 9934' van Damen Shipyards Bergum BV afgebouwd bij Deawoo Mangalia. Het is het laatste schip, dat voorlopig door de Harlinger werf geleverd zal worden. Vanwege financiële problemen was de werf genoodzaakt om, reeds in april 2001, tot sluiting van de nieuwbouwafdeling over te gaan. De nieuwbouwhal van de werf gaat tijdelijk dicht. Scheepswerf Bodewes Volharding te Foxhol, die de werf later in het jaar zal overnemen, zal dit deel van de werf bij het boeken van nieuwe orders orders weer openstellen.

Bron: www.schuttevaer.nl

 

1999

Het M-fregat Hr.Ms. 'Van Speijk' heeft tijdens deelname aan de NAVO-oefening 'Northern Light' in het Kanaal een aanvaring met een walvis. Hierbij loopt de sonardome op het onderwaterschip schade op. Deze zal na afloop van de oefening in het dok in Den Helder vervangen moeten worden.

Bron: M.A. van Alphen: 'Kroniek der Zeemacht' (2003)

 

1970

De coaster ms. 'Horizon' (1940) van L. Brand uit Delfzijl zinkt direkt na vertrek in de buitenhaven van Terneuzen, op weg naar Boston, na een aanvaring met het Spaanse vrachtschip 'Cima de Villa'. Later zal het schip worden gelicht en verkocht voor de sloop.

Bron: scheepsrampen koopvaardij 1855 - 1991

 

1962

Overlijden van de luitenant-admiraal C.E.L. Helfrich te Den Haag (geboren te Semarang op 10 november 1886). Het grootste deel van zijn marineloopbaan bracht Helfrich door in Nederlands-Indië, waar hij in 1939 werd bevorderd tot schout-bij-nacht. Direct voorafgaande aan de Japanse bezetting werd hij benoemd tot Commandant der Zeemacht in Nederlands-Indie. In augustus 1945 volgde zijn bevordering tot luitenant-admiraal en benoeming tot Bevelhebber der Zeestrijdkrachten. In 1949 verliet hij de Koninklijke Marine.

Bron: M.A. van Alphen: 'Kroniek der Zeemacht' (2003)

 

1944

De op 17 september 1944 nabij Arnhem, in het kader van de operatie 'Market Garden', gelande Britse en Poolse luchtlandingstroepen moeten de Rijnbrug in Arnhem na hevige gevechten opgeven. De Waalbruggen bij Nijmegen kunnen daarentegen wel door Amerikaanse troepen worden veroverd. Nog diezelfde dag wordt Terneuzen door geallieerde troepen bevrijd.

Bron: A. Hakkert: 'Wel vergeven, niet vergeten' (2003)

 

1944

De op 6 augustus 1944 bij Arromanches gelandde Prinses Irene Brigade, waaronder 102 mariniers, deeluitmakend van de 2e gevechtsgroep, onder operationeel bevel van het 1e Canadese leger, steekt bij Valkenswaard de Nederlandse grens over. Door de Prinses Irene Brigade wordt hierna vervolgens deelgenomen aan de operatie 'Market Garden' ten zuiden van de grote rivieren. Deze operatie ten noorden van de grote rivieren, met het doel om met grootscheepse geallieerde luchtlandingen bij Arnhem een bruggenhoofd te vormen, zou binnen enkele dagen echter tot mislukken gedoemd zijn

Bron: Operatie 'Overlord' in: 'Van Boord', jrg. 7 nr. 24 (maart 2004)

 

1943

Het mailschip ms. 'Baloeran' van de Rotterdamsche Lloyd, door de Duitsers gevorderd en verbouwd tot het hospitaalschip 'Strassburg', loopt op weg van Rotterdam naar Hamburg tussen IJmuiden en Wijk aan Zee op een mijn en wordt vervolgens aan de grond gezet. Nog diezelfde dag wordt het schip door enkele Britse vliegtuigen aangevallen en uiteindelijk door de Britse MTB '617' met voltreffers volledig vernield en in de grond geboord.

Bron: L.L. von Münching: 'De Nederlandse koopvaardij in WO II' (1978)

 

1940

'Battle of Brittain': Het vrachtschip ss. 'Mariso' (1930) in beheer bij de Stoomvaart Maatschappij 'Nederland' (SMN) wordt in Liverpool door Duitse bombardementen ernstig beschadigd. Het schip kan echter gerepareerd worden en weer in de vaart worden gebracht. Een dag later wordt ook de motortanker 'Onoba' (1938) van de Petrolem Maatschappij 'La Corona' eveneens in Liverpool beschadigd.

Bron: A.J.J. Mulder, 'De eeuw van de 'Nederland' (2003)

 

1927

Het vrachtschip ss. 'Amersfoort' (1916) van de KNSM , op weg van Hamburg naar Valparaiso, loopt op de rotsen bij Spanish Point bij Barbua (Antiqua) en wordt vervolgens tot wrak geslagen. Hierbij vallen geen slachtoffers.

Bron: scheepsrampen koopvaardij 1855 - 1991

 

1921

Onthulling van het monument voor de tijdens de periode 1914 - 1918 gemobiliseerde land- en zeemacht-militairen op de boulevard in Scheveningen.

Bron: www.oorlogsmonumenten.nl

 

1890

Het Amsterdamse cargadoorskantoor H.W. Meyer & Co. (opgericht in 1850) wordt benoemd tot agent van de in augustus 1891 opgerichte Nederlandsche Stoomvaart Maatschappij 'Oceaan'. In 1893 wordt overeengekomen dat de 'Oceaan' zich zal onthouden van de kustvaart binnen de Indische archipel. In ruil hiervoor zal door de Koninklijke Paketvaart Maatschappij (KPM) een behoorlijk aandeel van de doorvoerlading naar Europa aan de 'Oceaan' worden gegund.

Bron: G.J. de Boer: 'De Nederlandse Blauw Pijpers' in: 'DBW' jrg. 52 nr. 11 (1997)

 

1822

Officiële overdracht van het Marine-etablissement 'Willemsoord' en het door Jan Blanken Janszn. ontworpen en aangelegde droogdok, door het departement van Waterstaat aan het ministerie van Marine. Met enige bijbehorende panden is Willemsoord nu een officiele marinebasis geworden. De Marine moet zelf zorg dragen voor de verdere voltooing van de werkzaamheden. Tot Onderdirecteur van de Marine aan het Nieuwe Diep wordt de kapitein-ter-zee G.B.M. Luijken benoemd. De marinebasis 'Willemsoord' zal volgens plan medio 1827 volledig operationeel moeten zijn.

Bron: M.A. van Alphen: 'Het Paleis van Willemsoord' (2001)

 

1781

Door de Friese Staten wordt opdracht gegeven om de marinehaven van Harlingen, de Zuiderhaven, uit te diepen, alsmede tot verbreding van de doorgang langs de Noorderhavenbrug. Een jaar later zouden de werkzaamheden gereed zijn. Op deze wijze kan de Harlingse marinewerf worden uitgebreid met drie nieuwe hellingen, geschikt voor de bouw van grotere schepen. Tussn de periode 1779 en 1785 worden in Harlingen, in opdracht van de Friese Admiraliteit, in totaal 12 oorlogsschepen gebouwd en aldaar te water gelaten.

Bron: Th. Roodhyzen: 'Onfrisse Friese Zaken' in: L. Akveld: 'Kielzog' (2003)

 
 

1697

Vrede te Rijswijk: beëindiging van de Negenjarige Oorlog (1688 - 1697) tussen de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden (met bondgenoot Engeland) en Frankrijk. Als Willem III in 1688 als koning-stadhouder de Engelse troon bestijgt, kreeg de Republiek in de ogen van Franse koning Lodewijk XIV te veel macht en verklaarde dit land in november 1688, in strijd met het reeds in 1678 gesloten vredesverdrag van Nijmegen, de Republiek de oorlog. Als in de loop van de tijd zal blijken, dat de partijen even sterk zijn, kan op 20 september 1698 met de Vrede van Rijswijk de (Negenjarige) oorlog beëindigd worden.

Bron: 'het Vaderlandse Geschiedenis boek' (2003)

 

1697

Overlijden van de vice-admiraal Cornelis Evertsen de Jonge te Vlissingen (geboren te Vlissingen op 16 april 1628). Afkomstig uit een Zeeuws geslacht van marineofficieren commandeerde hij zowel tijdens de Tweede - als Derde Engelse Oorlog in verschillende grote zeeslagen. In 1667 werd hij bevorderd tot vice-admiraal.

Bron: M.A. van Alphen: 'Kroniek der Zeemacht' (2003)

 

1674

Door de Staten-Generaal wordt octrooi verleend aan de Nieuwe West-Indische Compagnie, ter vervanging van de reeds ontbonden voormalige West-Indische Compagnie.

Bron: D.F. Scheurleer: 'Herinneringsdagen uit de Nederlandsche zeegeschiedenis' (1913)

 
 

1609

Vestiging door de VOC van de Nederlandse handelspost (factorij) op het Japanse eiland Hirado.

Bron: D.F. Scheurleer: 'Herinneringsdagen uit de Nederlandsche zeegeschiedenis' (1913)