maritieme kalender

Welkom bij de maritieme kalender van Het Scheepvaartmuseum. Zoek op datum of jaar en ontdek wat er door de eeuwen heen op en rond zee gebeurde.

 
 
 
 
 

maritieme gebeurtenis - 28 mei

 

2005

HKH prinses Margriet reikt in het Nieuwland Erfgoedcentrum te Lelystad de Jaarprijs-2005 van de Koninklijke Nederlandse Vereniging van Technici op Scheepvaartgebied (KNVTS) uit aan scheepswerf Royal Huisman in Vollenhove voor de bouw van de driemastschoener 'Athena'. Zij doet dit aan het begin van de algemene ledenvergadering. De 'Athena', eigendom van de Amerikaanse internetmiljardair Jim Clark, is het grootste (90 x 12,20 meter, 1126 ton) privé-zeiljacht ter wereld. Prinses Margriet reikt de prijs uit aan directrice Alice Huisman, die de prijs opdraagt aan haar vorig jaar december overleden vader Wolter Huisman, grondlegger van de werf.

Bron: weekblad 'Schuttevaer' 03-06-2005

 

2004

Een Hercules C-130 van de Amerikaanse kustwacht, waarvan de accu's oververhit waren, maakt een noodlanding op de luchthaven Reina Beatrix van Aruba. Het probleem, dat zich voordeed op ongeveer een half uur vliegen van Aruba, zorgt voor groot alarm op de luchthaven.

Bron: www.defensieforum.nl

 

1983

Indienststelling van het polyester mijnenbestrijdingsvaartuig Hr.Ms. 'Alkmaar', als eerste van de nieuwe klasse mijnenjagers.

Bron: M.A. van Alphen: 'Kroniek der Zeemacht' (2003)

 

1977

Overdracht van het vrachtschip ms. 'Aldabi' aan rederij Van Nievelt, Goudriaan & Co door de werf van Van der Giessen de Noord te Krimpen a/d IJssel. Het schip heeft een lengte van 143 meter, uitgerust met een 6 cilinder Stok-Werkspoor diesel en bestemd voor de dienst van Rotterdam op Zuid-Amerika.

Bron: A. Dobbenga: 'ms. Mamibia' in: 'DBW' jrg. 61 nr. 3 (2006)

 

1972

Koning Boudewijn van België woont de oefeningen van de Franse en Nederlands/Belgische zeemacht bij voor de Franse Atlantische kust en beleeft hierna meteen zijn eerste overnachting op de logistieke eenheid BNS 'Zinnia'.

Bron: M.A. van Alphen: 'Kroniek der Zeemacht' (2003)

 

1967

De Brit Sir Francis Chichester zeilt de haven van Plymouth binnen en voltooid daarmee als eerste een solo zeiltocht rond de wereld. Op 12 december 1966 werd Sydney, als enige aangelopen haven, bereikt. Eind januari 1967 werd de reis langs de Falklandeilanden richting Plymouth vervolgd. Francis Chichester kwam uitgeput en vele kilo’s afgevallen in Plymouth aan. In totaal legde Chichester 54.875 kilometer af en brak eveneens het snelheidsrecord voor kleine boten.

Bron: www.nieuwsdossier.nl

 

1958

Tweede indienststelling van het vliegkampschip Hr.Ms. 'Karel Doorman', na een circa drie-jarige verbouwing en modernisering van het schip, uitgevoerd op de werf van Wilton-Fijenoord te Schiedam. De vernieuwde 'Karel Doorman' is voorzien van een z.g. hoekdek en zodoende geschikt gemaakt voor de uitrusting met de nieuwe Seahawk-straaljagers, tweemotorige Avenger-anti-onderzeebootvliegtuigen en enkele Sikorsky helikopters.

Bron: M.A. van Alphen: 'Kroniek der Zeemacht' (2003)

 

1957

Een F-84F Thunderstreak van de Koninklijke Luchtmacht, afkomstig van de vliegbasis Eindhoven (316 Sqn), raakt tijdens het bommenwerpen op de Vliehors aan de linkervleugel in brand en crasht in de Noordzee op ongeveer 300 meter vanaf het strand. De vlieger weet zich te redden met zijn schietstoel.

Bron: www.vlieland-info.nl/Klu.html

 

1948

In Portmouth vindt de officiële overdracht plaats van HMS 'Venerable', direct waarna het schip in dienst zal worden gesteld als vliegkampschip Hr.Ms. 'Karel Doorman'. Tot de eerste commandant wordt benoemd de kapitein-ter-zee F.J. Kist.

Bron: L.L. von Münching: 'Ons eerste vliegdekschip' in: 'Maritiem Nederland' jrg. 92 nr. 2 (2001)

 

1946

In de haven van Rotterdam worden in het kader van de voedselvoorziening de eerste Amerikaanse voedselpakketten na de Tweede Wereldoorlog, waaronder bananen, gelost. Het lossen van de bananen gebeurt door havenarbeiders onder toezicht van militairen.

Bron: www.gemeentearchief.rotterdam.nl

 

1941

Het Duitse slagschip 'Bismarck', op weg naar Brest, wordt op de Atlantische Oceaan (op positie 48.10° N / 16.12° W) na een vuurgevecht van bijna twee uur met de Britse slagschepen HMS 'Rodney' en 'King George V' tot zinken gebracht. Nadat alle Duitse wapensystemen door het Britse geschutsvuur zijn uitgeschakeld besluit de commandant van de Bismarck, kapitein Ernst Lindemann, het schip te verlaten en het vervolgens te doen zinken. Uiteindelijk is het de Britse zware kruiser 'Dorsetshire', die het Duitse slagschip met een torpedo tot zinken weet te brengen. Van de 2.221 opvarenden kunnen er 115 worden gered.

Bron: 'Haarlems Dagblad' 15-02-2003 'reconstructie laatste dagen van de 'Bismarck'

 

1940

'Operatie Dynamo' tot 4 juni: evacuatie van 338.226 Britse en Franse troepen uit Duinkerken. 85% van het oorspronkelijke Britse expeditieleger kan worden gered met achterlating van bijna al het materieel. De overtocht wordt gemaakt met de meest diverse (beschikbare) schepen, waaronder een aantal Nederlandse (vissers)schepen. Na 'Operatie Dynamo' worden later zowel vanuit St. Malo als vanuit Brest, respectievelijk 21.474 en 32.584 Britse troepen naar Engeland geëvacueerd.

Bron: L.L. von Münching: 'De koopvaardij in Nederland tijden de bezetting '40 - '45' in: 'DBW' jrg.56 nr. 4 (2001)

 

1940

Eerste uitzending van Radio Oranje vanuit Londen met een toespraak van de op 13 mei uitgeweken koningin Wilhelmina.

Bron: 'het Vaderlandse Geschiedenis boek' (2003)

 

1940

'Operatie Dynamo' tot 4 juni: De coaster ms. 'Alice' (1939), ingeschreven bij de Netherlands Shipping & Trading Committee in Londen, wordt tijdens de evacuatie van Duinkerken tijdens een luchtaanval bij La Panne zwaar beschadigd als het schip geallieerde soldaten vanaf het strand aan boord neemt. De evacués worden daarop door de coaster 'Atlantic' (1930) aan boord genomen. In december 1942 zal het wrak door de Duitsers worden opgeblazen.

Bron: http://www.wivonet.nl/operatiedynamo.htm

 

1932

Om 13.02 gillen stoomfluiten en sirenes en wordt de vlag gehesen: de Zuiderzee is niet meer. Het laatste stroomgat - de Vlieter - wordt in aanwezigheid van HM koningin Wilhelmina afgesloten. De Afsluitdijk tussen de Waddenzee en het nieuwe IJsselmeer is nu definitief. De Afsluitdijk, het project van de v.m. minister van Waterstaat ir. Cornelis Lely, vormt het belangrijkste onderdeel van het in 1927 gestarte Zuiderzeeplan. In 1927 waren de bouwers van deze dijk tegelijkertijd vanuit Friesland en vanuit Noord-Holland via het v.m. eiland Wieringen met dit project aangevangen.

Bron: www.waterland.net

 

1922

De stoomtrawler 'Holland I' (IJM 73) van Zeevisscherij Maatschappij Holland te IJmuiden, zinkt door een exploderende zeemijn bij het binnenhalen van het net op de Noordzee (op positie 53.29° N / 05.06° O). De bemanning kan hierbij worden gered.

Bron: 'De Zee' (1922)

 

1918

De houten zeillogger 'VL 27' onder schipper J. Hoogerwerf, loopt 19 mijl ten noorden van het lichtschip 'Doggersbank-Zuid' op een mijn, waarbij een opvarende om het leven komt. De opvarenden worden daags hierna gered door de Britse onderzeeboot HMS 'E 34'.

Bron: A. Kelder: 'Na 80 jaar teruggevonden bij Texel' in: 'DBW' jrg. 54 nr. 3 (1999)

 

1915

Vier visserschepen uit IJmuiden die op of rond 28 mei 1915 voor de vangst waren vertrokken worden sindsdien vermist. Het gaat om de 'Texel I' (IJM 186), 'Rijnland' (IJM 193), 'Irene' (IJM 156) en 'Letty' (IJM 215). Door enkele vissersvaartuigen worden naderhand op de Noordzee wrakstukken en stoffelijke overschotten opgevist, waardoor het wel zeker is dat alle vier de schepen op een zeemijn zijn gelopen. Steeds meer vissers weigeren, gezien het gevaar op zee, nog uit te varen.

Bron: 'De Zee' (1915)

 

1903

Officiële opening van de Beurs van Berlage te Amsterdam, ook wel genoemd de 'Nieuwe Beurs'.

Bron: www.maritiemdigitaal.nl

 

1899

Het vrachtschip ss. 'Prins Maurits' van de Koninklijke West-Indische Maildienst (KWIM), op weg van Amsterdam naar de Nederlandse Antillen, strandt in de baai van Laraca bij Cumana en zinkt. De bemanning kan hierbij worden gered.

Bron: scheepsrampen koopvaardij 1855 - 1991.

 

1866

Het sedert 1857 nieuw gegraven stenen droogdok te Willemsoord, op 19 september 1862 nog bezweken onder de te hoge waterdruk, wordt na een twee-jarige herstelperiode heropend. Als eerste schip wordt Zr.Ms. 'Evertsen' gedokt en enkele dagen later op 4 juni drooggezet.

Bron: M.A. van Alphen: 'Kroniek der Zeemacht' (2003)

 

1860

Het Britse stoomschip 'Harburg', geladen met zink, plusminus 1.500 stuks vee en stukgoederen, op weg van Hamburg naar Londen, vergaat bij de Eierlandse gronden voor de kust van Texel. De plaatselijke reddingboot weet de bemanning te redden.

Bron: A. Schol & K. Uitgeest:: '...en om hen heen was alles branding' (1994)

 

1860

De Capelse stoomboot 'De Langstraat', op weg van Capelle naar Rotterdam, vergaat op het Hollands Diep nabij Lage Zwaluwe. Tijdens deze ramp (op Tweede Pinksterdag) verdrinken 48 opvarenden, waaronder tien bemanningsleden. Tien opvarenden kunnen door het stoomschip 'Geertruidenberg' worden gered.

Bron: P. Los Gz: 'Het vergaan van de Capelsche stoomboot Langstraat...' (1860)

 

1857

Aan boord van het barkschip 'Cornelia' (1855) van H. Kikkert uit Rotterdam en varende onder kapitein J. Schagen van Leeuwen, op weg van Rotterdam naar Batavia, breekt brand uit, waarna het schip vergaat. De bemanning en passagiers kunnen het schip met de sloepen verlaten en landen veilig op de Braziliaanse kust.

Bron: scheepsrampen koopvaardij 1855 - 1991

 

1780

Indienststelling van 's lands schip van oorlog 'Admiraal de Ruyter', gebouwd op de Amsterdamse Admiraliteitswerf onder toezicht van de scheepsbouwmeester Willem May. Op 5 augustus 1781 zal het als vlaggenschip, onder schout-bij-nacht J.A. Zoutman, deelnemen aan de Slag bij Doggersbank.

Bron: R.B. Prud'homme van Reine: 'Ter Navolging' (1992)

 

1708

Aan boord van het VOC-schip 'Nagel' (1702) van de Kamer Amsterdam, voor anker liggende in de Saldanha-baai, breekt brand uit, waarna het schip vergaat. De 'Nagel' was op 28 december 1707 vanaf de rede van Texel uitgevaren voor zijn eerste reis naar de Oost.

Bron: www.vocsite.nl/schepen/detail.html

 

1552

Vertrek vanuit Walcheren van 41 koopvaarders onder begeleiding van 8 oorlogsschepen voor een reis naar Spanje en Portugal en terug. De centrale overheid in Brussel probeert om de handelsvloot vanuit de Nederlanden op het Iberisch schiereiland te beschermen volgens de op 19 juli 1551 aangepaste zeevaartordonnantie van 1550. Zowel Spanje als de Habsburgse Nederlanden zijn in oorlog met Frankrijk, als gevolg waarvan de passage van het Kanaal zeer riskant is. Het konvooi zal ongedeerd en rijk beladen met goud, zilver, specerijen, zout en suiker weer terugkeren in de Nederlanden.

Bron: M.A. van Alphen: 'Kroniek der Zeemacht' (2003)